Khi những người “truyền lửa” gặp nhau ở khát vọng lớn
Sức hút của tọa đàm đến từ sự xuất hiện của hai diễn giả đặc biệt: doanh nhân, TS Nguyễn Thành Nam – một trong những nhà sáng lập FPT, người có nhiều đóng góp trong lĩnh vực công nghệ và giáo dục trực tuyến; cùng PGS.TS Vũ Văn Giáp – Phó Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai, Viện trưởng Viện Đào tạo và Nghiên cứu Y dược Bạch Mai, người thầy thuốc luôn tâm huyết với đào tạo và đổi mới y tế. Dù hoạt động ở hai lĩnh vực khác nhau, cả hai cùng chung một khát vọng: Đưa y tế Việt Nam vươn tầm thế giới.
Lấy cảm hứng từ tư tưởng Hồ Chí Minh về phát triển con người toàn diện, buổi tọa đàm mở ra không gian đối thoại cởi mở về tương lai của y tế số và vai trò của thế hệ trẻ ngành y trong kỷ nguyên mới. Phát biểu khai mạc, PGS.TS Vũ Văn Giáp nhấn mạnh: “Đất nước đang bước vào kỷ nguyên vươn mình của dân tộc. Đây là thời cơ nghìn năm có một. Vậy ngành y tế, các cán bộ y tế sẽ đóng góp mảnh ghép nào để đất nước không lỡ chuyến tàu lịch sử?”.
Từ những câu chuyện về cuộc đời và tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh, TS Nguyễn Thành Nam đã gợi mở nhiều góc nhìn mới cho các bác sĩ trẻ về tinh thần tự học, đổi mới sáng tạo và khả năng thích ứng với thời đại công nghệ. Một trong những thông điệp gây ấn tượng mạnh là câu nói: “Một nét mực mờ còn hơn một trí nhớ đậm”. Theo ông, trong thời đại bùng nổ tri thức, khả năng quan sát, đọc sâu và nghiêm túc ghi chép chính là nền tảng để chuyển hóa kiến thức thành nội lực của mỗi cá nhân.
Ông cũng dẫn triết lý phương Đông trong sách Trung Dung với bốn cấp độ học hỏi: “Sinh nhi tri chi” (sinh ra đã biết), “Học nhi tri chi” (học rồi mới biết), “Khốn nhi tri chi” (gặp khó khăn mới học để biết) và “Khốn nhi bất học” (gặp khó khăn nhưng vẫn không chịu học). Theo TS Nguyễn Thành Nam, đây không chỉ là bài học về tri thức mà còn là lời nhắc nhở thế hệ trẻ ngành y phải không ngừng rèn luyện để vượt qua áp lực nghề nghiệp và thích ứng với sự thay đổi của thời đại.
Tư duy “bệnh viện không tường” và khát vọng y tế số Việt Nam
Một trong những nội dung thu hút nhiều sự quan tâm tại tọa đàm là mô hình “bệnh viện một triệu người” do TS Nguyễn Thành Nam gợi mở. Theo ông, để giảm tải cho các bệnh viện tuyến cuối, y tế cần dịch chuyển từ tư duy “người bệnh đến bệnh viện” sang “đưa y tế đến gần người dân”.
Ông cho rằng, với sự phát triển của công nghệ số, mạng 4G, 5G và hệ thống định danh điện tử, Việt Nam hoàn toàn có thể xây dựng các “ATM sức khỏe” hoặc “Kiosk sức khỏe” ngay tại cộng đồng để người dân dễ dàng theo dõi các chỉ số sức khỏe và kết nối dữ liệu về trung tâm y tế. Từ đó hình thành hệ sinh thái quản lý sức khỏe toàn dân theo hướng chủ động, thông minh và cá thể hóa.
PGS.TS Vũ Văn Giáp cho biết, đây cũng chính là mô hình “bệnh viện không tường” mà y học hiện đại đang hướng tới. Khi dữ liệu y tế được kết nối thông suốt, các chuyên gia ở nhiều lĩnh vực và nhiều quốc gia có thể hội chẩn trực tuyến cho một ca bệnh khó, giúp người bệnh tuyến dưới tiếp cận chuyên môn chất lượng cao mà không cần di chuyển. Theo ông, y tế tương lai không chỉ dừng ở chữa bệnh mà phải hướng tới dự phòng, quản lý sức khỏe chủ động và thay đổi lối sống.
Câu chuyện tiếp tục được mở rộng sang bài toán phát triển y tế công nghệ cao và khát vọng “Go Global” của y học Việt Nam. TS Nguyễn Thành Nam chia sẻ câu chuyện FPT từng yêu cầu sinh viên học võ Vovinam và chơi nhạc cụ dân tộc như đàn bầu để nuôi dưỡng “vốn tự có” – bản sắc văn hóa Việt Nam trong hành trình hội nhập. Từ đó, ông liên hệ tới ngành y với mong muốn Việt Nam có thể phát triển các thiết bị y tế thông minh, giá thành phù hợp do chính người Việt làm chủ công nghệ để phục vụ cộng đồng.
Theo PGS.TS Vũ Văn Giáp, mỗi năm người Việt chi khoảng 2 tỷ USD ra nước ngoài khám chữa bệnh. Vì vậy, Bệnh viện Bạch Mai đang hướng tới xây dựng các mô hình điều trị hiện đại, ứng dụng công nghệ cao để phát triển “du lịch khám chữa bệnh”, không chỉ giữ nguồn lực ở lại trong nước mà còn đưa y tế Việt Nam từng bước có vị trí trên bản đồ y khoa thế giới.
Buổi tọa đàm kéo dài hơn dự kiến bởi những câu hỏi, chia sẻ và đối thoại liên tục giữa diễn giả với các bác sĩ, học viên và sinh viên. Không còn khoảng cách giữa lĩnh vực công nghệ và y khoa, chương trình đã khơi dậy tinh thần đổi mới sáng tạo, khát vọng cống hiến và niềm tin rằng thế hệ trẻ ngành y hôm nay hoàn toàn có đủ bản lĩnh để làm chủ công nghệ, làm chủ trí tuệ nhân tạo, góp phần đưa y tế Việt Nam phát triển mạnh mẽ vì sức khỏe của hàng triệu người dân.
